Davud Paşa Mahkemesi 1 Numaralı Sicil (H. 1196-1197 / M. 1782-1783) cilt: 79, sayfa: 327 Hüküm no: 346 Orijinal metin no: [50a-1] Bu defter İBB Kültür A.Ş. ve Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi ortaklığı ile hazırlanmıştır. Mehmed Raşid Efendi’ye olan borcunu Hasan Ağa’nın vârislerinin ödeyeceği Zikri âtî husûs-ı meymenet-mahsûsun mahâllinde ketb ü tahrîri içün bu fakīr mahmiye-i İslâmbol’da Cebecibaşı mahallesinde kâin sâbıkā Kayseriye kādısı umdetü’l-mevâli’l-izâm zübdetü’l-mehâdîmi’l-fihâm Şeyhzâde Sunullah Efendi hazretlerinin sa‘âdet-hânelerine varıp zeyl-i kitâbda mektûbü’l-esâmî Müslimîn huzûrlarında akd-i meclis-i şer‘-i âlî olundukda sâbıkā kul kethudâsı iken bundan akdem vedâ‘-ı âlem-i fânî eden es-Seyyid Hasan Ağa b. el-Hâc İsmail Ağa’nın verâseti zevce-i metrûkeleri Fatıma bt. Halil ve Mahbube bt. Abdullah nâm hatunlar ile sulbî kebîr oğlu es-Seyyid Mehmed Said Efendi ve sulbiye sagīre kızı Şerife Emetullah’a münhasıra ve mesele-i mîrâsları kırk sekiz sehm i‘tibârıyla üçer sehmden altı sehmi zevceleri mezbûretân Fatıma ve Mahbube hatunlardan her birine ve yirmi sekiz sehmi oğlu mezbûr es-Seyyid Mehmed Said Efendi’ye ve on dört sehmi kızı sagīre-i mezbûre Şerife Emetullah’a isâbeti tahakkukundan sonra zâtları ta‘rîf-i şer‘î ile mu‘arrefeler olan mezbûretân Fatıma ve Mahbube hatunlar asâleten ve sagīre-i mezbûre Emetullah’ın vâlidesi ve tesviye-i emrini rü’yete kıbel-i şer‘den bâ-hüccet-i şer‘iye vasîyy-i mansûbesi mezbûre Mahbube Hatun vesâyeten ve mezbûr Mehmed Said Efendi tarafından husûs-ı âti’l-beyânda vekîl olduğu Mehmed Emin b. el-Hâc Yusuf ve es-Seyyid Ahmed b. Veliyüddin nâm kimesneler şehâdetleriyle şer‘an sâbit olan Abdullah Ağa b. Mehmed nâm kimesne vekâleten meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda bundan akdem vedâ‘-ı âlem-i fânî eden sâbıkā Selanik Kadısı Hamamîzâde Ali Efendi b. el-Hâc Mustafa Efendi’nin verâseti halîle-i metrûkesi Emine Hatun bt. Abdullah ile sulbî kebîr oğlu müderrisîn-i kirâmdan Mehmed Râşid Efendi’ye münhasıra ve terekesinin sümünü halîlesi mûmâ-ileyhâ Emine Hatun’a ve seb‘a-i esmânı oğlu mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi’ye isâbeti lede’ş-şer‘i’l-enver zâhir ve mütehakkık oldukdan sonra bâ‘iseyü hâze’l-kitâbi’l-müstetâb kendi nefsinden asîl ve vâlidesi mûmâ-ileyhâ Emine Hatun tarafından husûs-ı âti’l-beyânda vekîl olduğu zât-ı mûmâ-ileyhâyı ârifân şâhidân-ı mezbûrân şehâdetleriyle şer‘an sâbit olan mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi mahzarında her biri bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ve bi’l-vesâye ikrâr-ı tam ve takrîr-i kelâm edip müteveffâ-yı evvel mezbûr es-Seyyid Hasan Ağa mukaddemâ hayatında yedinden istidâne ve kabz eylediği cihet-i karzdan yedi bin beş yüz guruş deyni mukābelesinde mahmiye-i mezbûrede Molla Gürânî mahallesinde vâki‘ ma‘lûmü’l-hudûd ve’l-müştemilât bir bâb menzil-i kebîrin bin sekiz yüz otuz beş buçuk zirâ‘ mahâlli müteveffâ-yı evvel-i mezbûrun yedinde mülkü ve beş yüz beş zirâ‘ mahâlli dahi sâlifü’z-zikr Molla Gürânî Mescid-i şerîfinde imâm olanlara gallesi meşrûta bi’l-icâreteyn taht-ı tasarrufunda olduğu hâlde menzil-i mahdûd-ı mezkûrun mülk olan mahâllini mûmâ-ileyh Ali Efendi’ye bi-tarîki’l-istiğlâl bey‘ ve teslîm ve vakf olan mahâllini dahi bâ-ma‘rifet-i mütevellî vefâen ferâğ ve tefvîz eyledikde ol dahi ber-vech-i muharrer ba‘de’l-iştirâ ve’t-tesellüm ve’t-tefevvüz ve’l-kabûl deyn-i meblağ-ı mezbûr yedi bin beş yüz guruşun edâsına müteveffâ-yı evvel mezbûr es-Seyyid Hasan Ağa’nın dâmâdı sâbıkā mahrûse-i Selanik ağası işbu hâzır bi’l-meclis Ebûbekir Ağa b. Abdullah tarafından bi’l-emr ve’l-kabûl kefâlet-i sahîha-i şer‘iye ile kefîl ve zâmin oldukdan sonra deyn-i meblağ-ı merkūmun iki bin guruşunu mezbûr es-Seyyid Hasan Ağa hayatında müteveffâ-yı sânî mûmâ-ileyh Ali Efendi’ye yine hayatında edâ ve teslîm bâkī beş bin beş yüz guruşunu kable’l-edâ ve’l-fek mezbûr es-Seyyid Hasan Ağa ve mûmâ-ileyh Ali Efendi’den her biri ba‘de’l-vefât kefîl-i mezbûr Ebûbekir Ağa dahi deyn-i meblağ-ı bâkī merkūm beş bin beş yüz guruşun bin yüz elli guruşunu kefâletine binâen müvekkile-i mûmâ-ileyhâ Emine Hatun ile oğlu mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi’ye edâ ve teslîm eyledikden sonra menzil-i mahdûd-ı mezkûr bi’l-külliye muhterik ve arsası sırfa kalmağın bâkī dört bin üç yüz elli guruşunu bundan akdem mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi tereke-i müteveffâ-yı evvel mezbûrdan olmak üzere bi’l-verâse ve bi’l-vekâle bizden ba‘de’d-da‘vâ ve’l-isbât ve’t-tahlîf ve’l-hükm meblağ-ı bâkī-i mezbûr dört bin üç yüz elli guruşun edâsına tenbîh-i şer‘î olunmuş idi. El-hâletü hâzihî müteveffâ-yı evvel mezbûr es-Seyyid Hasan Ağa’nın tereke makūlesi semenleri müsbet olan deyn-i meblağ-ı bâkī-i mezbûru vâfî olmayıp mülk olan arsasının dahi şer‘an bey‘i lâzım gelmeğin mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi deyn-i meblağ-ı bâkī-i mezbûru kable’l-ahz ve’l-istifâ bi’r-rızâ arsa-i mecmû‘-ı mezkûru bi’l-asâle ve bi’l-vekâle rehinden fekk ve bize dahi ba‘de’t-teslîm ve’l-kabûl arsa-i mahdûde-i mezkûrenin mülk olan mahâllini semen-i misli ile âhara bey‘ ve kabz-ı semene ve semen-i mezkûr ile deyn-i bâkī-i meblağ-ı mezbûru edâya kıbel-i şer‘den mezûn olduğumuza binâen biz arsa-i mezkûreyi bundan akdem bey‘e arz ve münâdî lisânıyla sûk-ı sultânîde ba‘de’n-nidâ ve’l-müzâyede ve gıbbe inkıtâ‘i’r-rağbe arsa-i mezkûre mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi ile müvekkile-i mûmâ-ileyhâ Emine Hatun üzerlerinde iki bin yedi yüz elli iki guruşda karâr ve ziyâde tâlib-i âhar zuhûr etmeyip meblağ-ı mezbûr arsa-i mezkûrenin el-yevm semen-i misli idiği zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî Müslimîn ihbârlarıyla mütehakkık olmağın biz arsa-i mezkûreyi tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ile mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi ile müvekkile-i mûmâ-ileyhâ Emine Hatun’a karâr-dâde olan meblağ-ı mezbûr iki bin yedi yüz elli iki guruşa bi’l-asâle ve bi’l-vekâle ve bi’l-vesâye bey‘ ve temlik ve teslîm eylediğimizde ol dahi ber-vech-i muharrer iştirâ ve temellük ve tesellüm ve kabûl eyledikden sonra semeni olan meblağ-ı mezbûr iki bin yedi yüz elli guruşu deyni meblağ-ı merkūm dört bin üç yüz elli guruşun iki bin yedi yüz elli iki guruşuna takas ve mahsûb eylediğimizde ol dahi bi’l-asâle ve bi’l-vekâle mukāssa ve kabûl edip ol-vechile arsa-i mezkûre mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi ve müvekkile-i mûmâ-ileyhâ Emine Hatun’un mülk-i müşterâları ve hakk-ı sarfları olmağın bâkī bin beş yüz doksan iki guruşun dahi üç yüz kırk sekiz guruşu mutâlebesinden mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi bi’l-asâle ve bi’l-vekâle bizim zimmetlerimizi ibrâ-i âmm-ı sahîh-i şer‘î ile ibrâ ve ıskāt eyledikde biz dahi arsa-i mezkûreye ve sâire müte‘allika âmme-i de‘âvî ve kâffe-i mutâlebât ve eymân ve muhâsamâtdan mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi ile vâlidesi müvekkile-i mûmâ-ileyhâ Emine Hatun’dan her birinin zimmetlerini bi’l-asâle ve ve bi’l-vekâle ibrâ-i âmm-ı kātı‘u’n-nizâ‘la ibrâ ve ıskāt edip her birimizi ber-minvâl-i muharrer âharın ibrâsını kabûl eyledik dediklerinde mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi dahi mukırrûn-ı mezbûrûnu cemî‘ kelimât-ı meşrûhalarında vicâhen ve şifâhen tahkīk ve tasdîk eyledikden sonra kefîl-i mezbûr Ebûbekir Ağa yine meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi mahzarında takrîr-i kelâm edip bâlâda ânifen zikri mürûr edip kayın pederim müteveffâ-yı mezbûrun hayatında tarafeynden emr ve kabûlü hâvî kefâlet-i sahîha-i şer‘iye ile kefîl ve zâmin olduğum deyn-i meblağ-ı mezbûr yedi bin beş yüz guruşdan bâkī bin iki yüz elli guruşu kefâletime binâen mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi bi’l-asâle ve bi’l-vekâle bu esnâda benden taleb ve da‘vâ ve ben dahi ber-vech-i muharrer ikrâr ve i‘tirâf edip lâkin meblağ-ı bâkī-i mezbûr bin iki yüz elli guruşu hâlâ ve def‘aten edâya iktidârım olmayıp tecîle tâlib olmamla mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi dahi bi’l-asâle ve bi’l-vekâle meblağ-ı bâkī-i mezbûr bin iki yüz elli guruşu on sekiz ay tamamında kendüye tamamen edâ ve teslîm etmek üzere bi’r-rızâ beni tecîl eyledikde ben dahi meblağ-ı bâkī-i mezbûr bin iki yüz elli guruşu ecel-i merkūm hulûlünde mûmâ-ileyh Mehmed Râşid Efendi’ye tamamen edâ ve teslîme ta‘ahhüd eyledim dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î mâ-vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fi’l-yevmi’s-sâmin min-şehri Rebî‘i’l-evvel li-sene seb‘a ve tis‘în ve mi’e ve elf. Şühûdü’l-hâl: Mevâlî-i i‘zâmdan sâbıkā Kayseriye Kadısı Şeyhzâde Sunullah Efendi, Umdetü’l-müderrisîni’l-kirâm zübdetü’l-mehâdîmi’l-fihâm Keçecizâde Mehmed Salih Efendi, Fahrü’l-eimme es-Seyyid Osman Efendi b. es-Seyyid Ahmed, Molla Abdürrezzak b. Derviş İbrahim, Uncuzâde Mehmed Emin Efendi b. Ahmed Efendi, Mehmed Emin b. el-Hâc Yusuf, es-Seyyid Ahmed b. Veliyüddin ve gayruhum.