Üsküdar Mahkemesi 1 Numaralı Sicil (H.919-927 / M. 1513-1521) cilt: 1, sayfa: 406 Hüküm no: 751 Orijinal metin no: [112b-2] Bu defter İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı ve İslam Araştırmaları Merkezi (İSAM) ortaklığı ile hazırlanmıştır. Gebze halkının subaşıya ait vergileri ve koyun hakkını vermeleri ve muhalefet etmemeleri için Gebze kadısına hüküm. Hâzâ sûretü’l-hükmi’l-pâdişâhî An yed-i za‘îm-i Gekvize Akzâ kuzâtü’l-müslimîn evlâ vülâtü’l-muvahhidîn Mevlânâ Gekvize kadısı -dâme fazluhû- tevkî‘-i refî‘-i hümâyûn vâsıl olıcak ma‘lûm [ola ki] şimdiki halde Gekvize Subaşısı mefharü’l-emâcid ve’l-akrân Mehmed zîde kadruhû bâb-ı sa‘âdet-me’âbıma gelip şöyle arz etti ki bundan evvel mezbûra nişân-ı şerîfimle kānûnnâme verilmiş idi Gekvize halkı ol verilen kānûnnâmede mukayyed olan hakkın vermeyip te‘allül ve nizâ‘ ederlermiş ve kulun hakkın dahi vermezlermiş ve defterde elinde olan berâtında koyun hakkından beş bin beş yüz akçe hâsıl kayd olunmuş ba‘zı kimesneler bizim tımarımız serbestdir deyip koyun hakkın vermeye mâni‘ olurlarmış öyle olsa buyurdum ki hükm-i şerîfimle mezbûr subaşı varıp vusûl buldukda sen ki Gekvize kadısısın bu bâbda kendi nefsinle mübâşir olup teftîş ve tefahhus edip göresin fi’l-vâki kaziyye-i mezkûr ki arz ettiği gibi ise elinde olan kānûnnâmeye nazar edip göresin mukayyed olan hakkın müteveccih olan yerlerden hükm edip alıveresin ve kānûnnâmede kadîmden âdet ve kānûn toprağa tâbi‘dir buyurdum ki göresin kadîmden? tasarrufunda olan tımarın toprağında ne mikdâr kulun komuşlar ise hükm edip anlardan dahi âdet üzere kulun hakkın alıveresin bir ferde bu bâbda inâd ettirmeyesin ve koyun hakkı dahi serbestlikden değildir defterde kime hâsıl kayd olunmuş ise ol tasarruf etmek gerekdir. Buyurdum ki göresin koyun hakkından mezbûr subaşıya hâsıl kayd olunmuş ise alıveresin tımarımız serbestdir deyip koyun hakkına nizâ‘ edenlerin sözlerine ve cevâblarına i‘timâd ve i‘tibâr etmeyesin ve şimdiye değin alınmayıp bâkī kalmış hakkın var imiş. Ânı da hak hükmedip bî-kusûr alıveresin ve dahi arz ettiği cürmüne ve cinâyetine ve resm-i arûsuna hâricden dahl ederlermiş. Hisâr erenlerinden ve gayriden dahl olunmuş. İmdi subaşı tımarın serbest olmak âdet kānûndur buyurdum ki cürmüne ve cinâyetine ve resm-i arûsuna ve bâd-i hevâsına bir ferdi kat‘â dahl ve ta‘arruz ettirmeyesin. Alâmet-i şerîfe i‘timâd kılasın. Tahrîren fî evâsıtı Şevval sene hamse ve aşer ve tis‘a mi’e