Eyüb Mahkemesi (Havass-ı Refia) 37 Numaralı Sicil (H. 1047 / M. 1637 - 1638) cilt: 25, sayfa: 392 Hüküm no: 504 Orijinal metin no: [82b-2, Arapça] Bu defter İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı ve İslam Araştırmaları Merkezi (İSAM) ortaklığı ile hazırlanmıştır. Mehmed Efendi b. Abdullah’ın Rus asıllı kölesini azat ettiği Medîne-i Hazret-i Ebî Eyyûb el-Ensârî -radiye anhu Rabbühü’l-Bârî-mahallâtından Câmi‘-i Kebîr mahallesinde sâkin olan fahrü erbâbi’t-tahrîr ve’l-kalem zahrü ashâbi’t-takrîr ve’t-terkīm Mehmed Efendi b. Abdullah meclis-i şer‘-i şerîf ve mahfil-i [dîn-i münîfde] -sânehallâhu te‘âlâ ani’t-tağyîr ve’t-tahrîf- hâzır olup, rıkkını mu‘terif, emred, açık kaşlı, şehlâ, şaşı, alnının sol yanında beni bulunan Rûsiyyü’l-asl, müslimü’l-mille hâmil-i hâze’l-kitâb Yusuf b. Abdullah nâm abd-i memlûkini hasbeten lillâhi te‘âlâ ve nebiyy-i muhtâr aleyhi salâtullâhi’l-meliki’l-gaffâr’ın “Kim müslüman bir köleyi âzâd ederse Allah te‘âlâ onun her uzvuna karşılık âzâd edenin bir uzvunu cehennem ateşinden kurtarır.” hâdisine ri‘âyeten âzâd ve tahrîr etti. Gulâm-ı mezbûr, vâki‘ ikrârı vicâhen ve şifâhen tasdîk etti. Abd-i memlûk bu sûretle sâir ahrâr-ı asliyyîn-i mükellefîn gibi hür bir kimesne oldu. Efendilerin âzâdlı köleleri üzerinde şer‘an sâhib oldukları velâ hakkından gayrı üzerinde kimesnenin bir hakkı kalmadı. Cerâ zâlike ve hurrire fi’l-yevmi’s-sâdis ve’l-ışrîn min şehri Zilka‘de eş-şerîfe sene seb‘a ve erba‘în ve elf. Şuhûdü’l-hâl: Umdetü’l-müderrisîni’l-kirâm Mehmed Efendi b. merhûm Yahya Paşa, mefharü’l-eimmeti’l-kirâm Mehmed Efendi b. merhûm ( ), iftihârü’l-müderrisîn Ali Efendi b. Mustafa, kıdvetü’l-müderrisîn Mehmed Çelebi b. ( ), Derviş Mustafa b. ( ), Osman Beşe b. ( ), Kenan Beşe b. Abdullah ve gayruhüm