İstanbul Mahkemesi 138 Numaralı Sicil (H.1237-1238 / M. 1821-1822) cilt: 87, sayfa: 236 Hüküm no: 209 Orijinal metin no: [49a-2] Bu defter İBB Kültür A.Ş. ve Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi ortaklığı ile hazırlanmıştır. Arpa emini Yusuf Rıza Efendi b. Abdurrahman’ın mâlik olduğu çiftliğini Şerife Nefise Hanım ve Şerife Ayşe Hanım’a sattığı 4.000 guruşa icâre-i vâhide ile çiftlik mübâya‘asıdır. Mukābele şüd Zikri âtî husûs-ı meymet-mahsûsun mahâllinde ketb ü tahrîri iltimâs olunmağın cânib-i şerî‘at-ı garrâdan me’zûnen hâlâ vakāyi‘ kâtibimiz eşrâf-ı kuzât-ı kirâmdan Mehmed Nuri Efendi irsâl olunup ol dahi ekâbir-i ricâl-i Devlet-i aliyye -dâmet fi’l-himâyeti’r-Rabbâniye-den hâlâ kethudâ-yı âlî-câ-yı hazret-i sadr-ı a‘zamî umdetü’l-e‘âlî << ve’l-e‘zâm >> ve’l-e‘âzım câmi‘ü’l-mehâmid ve’l-mekârim inâyetlü atûfetlü refetlü Mehmed Seyyidâ Efendi hazretlerinin mahmiye-i İstanbul’da Süleymani’ye câmi‘-i şerîfi kurbünde Molla Hüsrev mahallesinde kâin şeref-bahş-ı sükûn buyurdukları sa‘âdet-hânelerine varıp müşârün-ileyh hazretleri dahi hâzır oldukları hâlde zeyl-i sahîfede mektûbü’l-esâmî Müslimîn huzûrlarında akd-i meclis-i şer‘-i şerîfi Nebevî ettikde ricâl-i Devlet-i aliyye’den Emîn-i Defter-i Hâkānî-i esbak ve hâlâ Arpa Emîni sa‘âdetlü atûfetlü el-Hâc Yusuf Rıza Efendi b. Abdurrahman meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda işbu kitâb-ı sıhhat-nisâbın sâhibeleri umdeteyi’l-muhadderât zineteyi’l-müvekkarât iffetlü ismetlü Şerîfe Nefise Hanım bt. es-Seyyid Abbas Ağa ve kerîme-i muhteremeleri Şerîfe Âişe Hanım bt. Hasan Efendi taraflarından husûs-ı âti’l-beyânı tasdîka vekîl-i müseccel-i şer‘îleri müşârün-ileyh hazretlerinin mühürdârlık hizmetlerinde şeref-yâb olan Hasan Fâmî Efendi b. Ahmed Rıza mahzarında bi’t-tav‘ ve’r-rızâ ikrâr-ı tam ve takrîr-i kelâm edip medîne-i Üsküdar’da Eski Menzilhâne nâm mahâlde müceddeden ibnâ ve vakf etmemle bi’l-meşrûtiye mütevellîsi olduğum tarîk-ı Rıfâ‘iyye zâviyesi ve evkāf-ı sâireme müsekkafât olmak üzere bi’l-cümle arsaları merhûm Ebu’l-feth Sultan Mehmed Han -subbet aleyhi seccâlü’l-afv ve’l-gufrân- hazretlerinin vakf-ı şerîflerine mukāta‘a-i kadîme-i ma‘lûme ile tasarrufumda ve ebniyesi yedimde mâlım ve mülküm iken ber-mûceb-i vakfiye vakf eylediğim Havâss-ı Refî‘a kazâsına muzâfe Terkos nâhiyesine tâbi‘ Hasan Paşa nâm-ı diğer Tîrkeşe çiftliği demekle arîf etrâf-ı erba‘ası taş duvar ile muhât derûnunda kâin büyût-ı adîdeyi hâvî bir bâb kebîr taş kule ve bahçe ve mahâll-i mezkûrda vâki‘ üzeri kiremit puşîdeli bir kıt‘a kebîr zahîre anbarı ve ittisâlinde tavuk kümesi ve matbah ve bir taş âsiyâb ve kurbünde sundurmalı bir kebîr ahır ve nezdinde bir bâb çiftçi mağazası ve ittisâlinde bir kıt‘a samânhâne ve kurbünde sundurma ve bir bâb buzak ahurı ve kanavâtına teb‘iyet ile üç masûra mâ-i lezîz cârî ve havlıyı müştemil bir bâb kebîr çiftlik menzilimi ve hâricinde kâin iki kıt‘a samânhâne ve menzil-i mezkûr karşısında ma‘lûmü’l-hudûd bir kıt‘a kebîr ahır ve ittisâlinde sundurma bir bâb mülahık ahurı ve kurbünde ma‘lûmü’l-hudûd bir bâb menzili ve ittisâlinde bir bâb ahır ve etrâf-ı erba‘ası hendek ile ihâta olunmuş on dönüm mikdârı kürûm ve eşcârı mevcûd bağımı vakf eylediğimde icâre-i vâhide ile îcârını şart etmişdim ancak çiftlik-i mezkûru icâre-i vâhide ile istîcâr eder kimesne olmadığından ta‘mîr ve termîm zuhûruyla vakfa mazarrat derkâr olup vakfiye-i mezkûremde tahrîr olunduğu üzere vakf-ı merkūm [49b] şurûtunun tebdîl ü tağyîr ve taklîl ü teksîri merrâten ba‘de uhrâ yed ve meşiyetimde olmak üzere şart etmemle el-hâletü hâzihî çiftlik-i merkūmun icâre-i vâhide ile îcârı şartımdan rücû‘ birle ber-vech-i âtî icâreteyn ile îcârı vakfa enfa‘ olmağın hâlâ ol-vechile îcârını şart ve ta‘yîn eylediğimden sonra çiftlik-i mezkûru bi-cümletin mâ yeştemilühû ve yehvîhi tâlibîne ba‘de’l-arz mu‘accele-i misliyesi idüğü zâhir olan on beş bin guruş mu‘accele-i makbûza-i müstehleke ve şehriye iki bin akçe icâre-i müeccele ile müvekkiletân-ı mûmâ-ileyhimâ Şerîfe Nefise Hanım ve kerîmeleri Şerîfe Âişe Hanım’a bundan mukaddemce bi’t-tevliye îcâr ve teslîm onlar dahi ma‘an istîcâr ve kabz ve kabûl edip çiftlik-i mezkûra teb‘ıyyetle zabt ve zirâ‘at ve hırâset olunur merhûm-ı müşârün-ileyh Ebu’l-feth Sultan Mehmed Han -tâbe serâhû- hazretlerinin evkāf-ı şerîfleri arâzisinden re’y-i mütevellî ile mutasarrıf olduğum ber-mûceb-i temessük-i mütevellî ma‘lûmü’l-hudûd ve’l-kıt‘a tarlalar ve çayırlar ve harman yerleri ve koru ve arâzi-i sâiremi dahi bana teberrû‘ ve teslîm eyledikleri on bir bin guruş bedel-i ferâğ-ı makbûz ve müstehlek mukābili müvekkiletân-ı mûmâ-ileyhimâ Şerîfe Nefise Hanım ve Şerîfe Âişe Hanım kezâlik bundan akdem ferâğ-ı kat‘î-i mu‘teber ile bâ-re’y-i mütevellî iştirâken ferâğ ve tefvîz ve teslîm eylediğimde mûmâ-ileyhimâ dahi iştirâken tefevvüz ve tesellüm ve kabz ü kabûl edip lâkin bâlâda muharrer vakfiyem mûcebince çiftlik-i merkūm ebniye-i mezkûresini vakf eylediğimde derûnunda mevcûde olmak üzere vakf eyledim deyü tahrîr ettirdiğim ma‘lûmü’l-keyl hubûbât ve ma‘lûmü’r-ruûs hayvanât ve ma‘lûmü’l-mikdâr çift âlâtı ve eşyâ-i ma‘lûme ba‘de’l-vakf telef ve zâyi‘ olup ol-vechile çiftlik-i merkūmda vakıf olarak hubûbât ve hayvanât ve âlât-ı çift ve eşyâdan bir habbe ve bir nesne kalmayup ba‘dehû kendi mâlım ile nefsim içün iştirâ ve kabz ve mülküm olarak çiftlik-i merkūma vaz‘ eylediğim akd-i âti’z-zikrin sudûruna değin yedimde mâlım ve mülküm olan üç yüz yetmiş sekiz keyl hınta ve kırk keyl mısır buğdayı ve yirmi dört keyl keten tohumu ve seksen beş keyli şa‘îr ve beş yüz kantar saman ve iki aded büyük saban takımı âlât-ı çift ve yirmi iki re’s kebîr ve sagīr manda ve otuz beş re’s kebîr ve sagīr karasığır ve on dört re’s koşum öküzü ve on re’s hargele bârgirimi dahi tarafeynden îcâb ve kabûlü hâvî şurût-ı müfside ve uhûd-ı mubtıla ve muvâza‘adan ârî bey‘-i bâtt-ı sahîh-i şer‘î ve safka-i vâhide ile sekiz bin dokuz yüz elli guruşa müvekkiletân-ı mûmâ-ileyhimâ Şerîfe Nefise Hanım ve Şerîfe Âişe Hanım’a ale’l-iştirâki’s-seviyy bey‘ ve temlik ve teslîm eylediğimde mûmâ-ileyhimâ dahi ma‘an iştirâ ve temellük ve tesellüm ve kabz ve kabûl ve semenleri olan meblağ-ı merkūm sekiz bin dokuz yüz elli guruş ile müşterek mâllarından bana ikrâz eyledikleri beş bin elli guruş ki cem‘an on dört bin guruşu bana def‘ ve teslîm eylediklerinde ben dahi yedlerinden bi’t-tamam ve’l-kemâl ahz ü kabz ve zikr olunan çiftlikde mevcûde hubûbât-ı mezkûreden mâ‘adâ kezâlik kendi mâlım ve mülküm olup el-yevm mezrû‘ olan iki yüz elli keyl hınta ve yüz elli keyl alefden vakt-i hasâdda orak eden hâsıllarını ba‘de’d-devs âhara bey‘ ve kabz-ı semen edip makbûzlarını bana ikrâz eyledikleri meblağ-ı merkūm beş bin elli guruşa takas ve mahsûb ve fazla zuhûr eder ise münâsafaten ba‘de’l-ifrâz kendi nefislerine hibe etmek üzere tarafımdan mûmâ-ileyhimâyı tevkîl eylediğimde onlar dahi kabûl ve meblağ-ı merkūm beş bin elli guruşu ol-vechile istifâ her biri râziye olmağın fîmâ-ba‘d ferâğ-ı merkūma mebî‘ât-ı mezkûrenin tağrîr ve gabinlerine ve bi’l-cümle husûs-ı mezkûra müte‘allika âmme-i de‘âvî ve mutâlebât ve kâffe-i eymân ve muhâsamâttan tarafeynden her birimiz âharın zimmetini şurût-ı müfsideden ârî ibrâ-i âmm-ı sahîh-i şer‘î ve iskāt-ı tamm-ı sarîh-i mer‘î ile kabûlü hâvî ibrâ ve iskāt dahi etmemizle ba‘de’l-yevm çiftlik-i merkūm ve arâzi-i mezkûre ve hubûbât ve hayvanât saman ve büyük saban takımlarında benim kat‘a alâka ve medhalim kalmayup mecmû‘u ale’l-iştirâki’s-seviyy müvekkiletân-ı mûmâ-ileyhimâ Şerîfe Nefise Hanım ve Şerîfe Âişe Hanım’ın ale’l-iştirâki’s-seviyy dâhil-i havza-i tasarrufları ve mülk-i müşterâları ve hakk-ı sırfları olmuşdur keyfe mâ yeşâen ve hasbe mâ yehtârân mutasarrıfeler olsunlar dedikde gıbbe’t-tasdîki’ş-şer‘î vâki‘ hâli kâtib-i merkūm mahâllinde ketb ü tahrîr ve ma‘an meb‘ûs ümenâ-i şer‘le meclis-i şer‘a gelip alâ-vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ-vaka‘a bi’t-taleb ketb olundu. Fî 12 Ca sene 1238. Şühûdü’l-hâl: Müşârün-ileyh hazretlerinin kethudâ-yı âlî-kadrleri Hâcegân-ı Dîvân-ı Hümâyûndan Ahmed Nuri Efendi b. el-Hâc Mustafa Hilmi Efendi, Kaftan Ağası Mehmed Sadık Ağa b. Abdullah tâbi‘-i müşârün-ileyh, İsmail İzzet Ağa b. Mehmed tâbi‘-i müşârün-ileyh, Vekîlharc Ahmed Ağa b. Ali [tâbi‘-i] müşârün-ileyh, Duhânî Hüseyin Ağa b. Mehmed Emin Ağa tâbi‘-i müşârün-ileyh, Kahveci Hasan Ağa b. Ömer tâbi‘-i müşârün-ileyh.