İstanbul Mahkemesi 156 Numaralı Sicil (H. 1246-1247 / M. 1831-1832) cilt: 92, sayfa: 161 Hüküm no: 133 Orijinal metin no: [25a-2] Bu defter İBB Kültür A.Ş. ve Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi ortaklığı ile hazırlanmıştır. Ayşe Hanım’ın bütün işlerini gören kâhyası Arabacı İsmail Ağa ile hesaplarını görüp zimmet ibrası yaptıkları Husûs-ı âti’l-beyânın mahâllinde ketb ü tahrîri’çün savb-ı şer‘-i enverden bi’l-iltimâs mezûnen irsâl olunan Başkâtib eşrâf-ı kuzâtdan mevlânâ İbrahim Ârif Efendi mahmiye-i İstanbul’da Aksaray kurbünde Yusuf Paşa çeşmesi civârında Murad Paşa-yı atîk mahallesinde vâki‘ mültezim tâifesinden merhûm Hamamcı Kara Mehmed Ağa zevcesi demekle arîf Şerife Âişe Hanım ibneti’l-merhûm Kantar emîni esbak Osman Ağa b. Mehmed’in menziline varıp zeyl-i vesîkada muharrerü’l-esâmî Müslimîn huzûrlarında akd-i meclis-i şer‘-i âlî ettikde zâtı müderrisîn-i kirâm-ı zevi’l-ihtirâmdan fazîletlü Seferihisârî Ali Efendi b. el-Hâc Mustafa ve mahalle-i mezbûre İmâmı es-Seyyid Hafız Musa Efendi b. el-Hâc İbrahim nâm kimesneler ta‘rîfleriyle mu‘arrefe olan mûmâ-ileyhâ Şerife Âişe Hanım meclis-i ma‘kūd-ı mezkûrda işbu bâ‘isü’l-vesîka Arabacı İsmail Ağa b. el-Hâc Mehmed Emin b. İsmail nâm kimesne mahzarında Dümbülekoğlu Markado v. Kamal Yahûdi hâzır olduğu hâlde ikrâr-ı tâm ve takrîr-i kelâm edip mezbûr İsmail Ağa bir müddetden beri umûrumu rü’yete kethüdâm olup zikri âtî çiftlikâta nezâreti olmak takrîbiyle bin iki yüz kırk senesinde duhûl eden Eylül’ün on sekizinci gününden kırk altı senesinde duhûl edecek Eylül’ün on yedinci gününe varınca altı sene müddet emr u tevkîlimle âhara îcâr eylediği Havâss-ı refî‘a kazâsı nevâhîsinden Ereğli nâhiyesine tâbi‘ Eskiereğli karyesinde vâki‘ Aşağı Çiftlik demekle meşhûr mutasarrıfe olduğum ma‘lûmü’l-hudûd ve’l-müştemilât bir kıt‘a çiftliğin müstecirinden senevî dört yüz ellişer guruş icâresinden altı senede cem‘an makbûzu olan iki bin yedi yüz guruş ve yine zikr olunan Eskiereğli karyesinde kâin mutasarrıfe olduğum ma‘lûmü’l-hudûd bir kıt‘a bahçemin müstecirinden senevî ikişer yüz guruş icâresinden kezâlik altı senede cem‘an makbûzu olan bin iki yüz guruş ve yine mârru’z-zikr Eskiereğli karyesinde kâin mutasarrıfe olduğum her biri ma‘lûmü’l-hudûd bir bâb han ve karşısında bir bâb bakkāl dükkânı ile dükkân-ı mezkûr ittisâlinde muhterik han arsasının müstecirinden senevî üç yüz ellişer guruş icâresinden kezâlik altı senede cem‘an makbûzu olan iki bin yüz guruş ve han-ı mezkûr ittisâlinde vâki‘ mutasarrıfe olduğum ma‘lûmü’l-hudûd bir bâb kahve dükkânımın müstecirinden senevî altmış guruş icâresinden kezâlik altı senede [25b] cem‘an makbûzu olan üç bin altı yüz guruş ki min-haysü’l-mecmû‘ altı bin üç yüz altmış guruşu mukaddemâ bana def‘ ü teslîm etmekle bu def‘a sâlifü’z-zikr Eskiereğli karyesinde vâki‘ Eskiereğli Çiftliği denmekle arîf bir kıt‘a ve Silivri nâhiyesinde kâin Kurtulmuş Çiftliği denmekle ma‘rûf bir kıt‘a ki cem‘an mutasarrıfe olduğum iki kıt‘a çiftliklerimin sinîn-i mezkûrede olan hâsılâtının ve müddet-i mezkûrede emrimle gerek çiftlikân-ı mezkûrâna ve gerek umûr-ı sâire-i lâzıme-i ma‘lûmeme eylediği masrûfât ve bana medfû‘âtının hesâblarını kethüdâ-i mezbûr İsmail Ağa ile yegān yegān sahîhan rü’yet eylediğimizde mezbûr İsmail Ağa gāibûn ani’l-beled Peynirci Ahmed Ağa’dan beş bin guruş ve Nardenkoğlu Emrullah’dan ba-temessük bin beş yüz guruş ve Memişoğlu Mehmed Said’den kezâlik bâ-temessük bin beş yüz guruş ve Yörük Mehmed’den kezâlik bâ-temessük bin beş yüz guruş ve Yörük Hasan’dan kezâlik bâ-temessük bin beş yüz guruş ve Sabuncu Foduloğlu Panayot zimmîden dört bin guruş ve zikr olunan Eskiereğli Çiftliği’nde Miftahçı Mişo zimmîden bin guruş ve çiftlik-i mezkûr Çoban Kâhyası Nikolaki zimmîden kezâlik bin guruş ve Silivri nâhiyesinde Çanta karyeli Hamal Tanaş zimmîden bâ-temessük kezâlik bin guruş ve yine Çanta karyeli Aci Drago zimmîden beş yüz guruş ki cem‘an merkūmûndan on sekiz bin beş yüz guruş iktirâz ve akdi kendi nesine izâfetle Abdullah Ağa’dan üç bin guruşluk hınta ve şa‘îr ve Çorlulu el-Hâc Mehmed Efendi’den bin dört yüz elli guruşluk hınta ve Zaferaki zimmîden iki yüz guruşluk şa‘îr ve Silivri kasabasında Bakkāl Dimitraki zimmîden beş yüz guruşluk erzâk-ı mütenevvi‘a ve diğer Bakkāl Abraham zimmîden beş yüz elli guruşluk ve mismâr ve tahta ve Demirci Usta Hasan’dan beş yüz guruşluk demir âlâtı ve Dişlioğlu Hamparsum zimmîden bin altı yüz elli guruşluk üç çift öküz ve hâzır-ı mersûm Markado Yahûdinin oğlu Mosi Yahûdiden bin iki yüz guruşluk kahve ve demir nes’eten iştirâ ve kabz eyledikden sonra karz aldığı meblağ-ı mecmû‘-ı mezkûr on sekiz bin beş yüz guruşu bi-şartı’r-rücû‘ emrimle gerek çiftlikân-ı mezbûrânın iktizâ eden ta‘mirâtına ve gerek malzeme-i sâiresine harc ü sarf ve iştirâ eylediği cem‘an dokuz bin elli guruşluk hınta ve şa‘îr ve kahve ve erzâk ve öküz ve mismâr ve tahta ve demir âlâtını dahi ol mikdâr guruşa bana bey‘ ve iznimle çiftlikân-ı mezbûrân kâhyalarına teslîm eylediğinden gayrı benim zikr olunan Eskiereğli Çiftliği’nde kethüdâm olan Hasan Ağa’ya iki senelik ecr-i müsemmâsından üç bin guruş ve Kurtulmuş Çiftliği’nde kâhyam olan Niko zimmîye bir senelik ecr-i müsemmâsından bin dört yüz guruş ve Ereğli A‘yânı İbrahim Efendi’ye cihet-i deyn-i şer‘îden altı yüz elli guruş ve Silivri A‘yânı Hasan Ağa’ya kezâlik cihet-i deyn-i şer‘îden dokuz yüz guruş ki cem‘an merkūmûna zimmetimde deynim olan beş bin dokuz yüz elli guruşu emrimle mezbûr İsmail Ağa mâlından dâyinlerim merkūmûna edâ edip ol vechile benim mezbûr İsmail Ağa’ya cihât-ı mezkûreden cem‘an otuz üç bin beş yüz guruş ve dokuz senelik ecr-i müsemmâsından gayr-ı ez-teslîmât sahhu’l-bâkī kendiye deynim olan on bin guruş ki min-haysü’l-mecmû‘ kırk üç bin beş yüz guruş zimmetimde mezbûr İsmail Ağa’ya ve hâzır-ı mersûm Markado Yahûdi dahi elli seneden beri hizmetimde olmak takrîbiyle ecr-i müsemmâsından gayr-ı ez-teslîmât sahhu’l-bâkī bin beş yüz guruş zimmetimde Yahûdi-i hâzır-ı mersûma deynim olup ve çiftlikân-ı mezbûrân anbarlarında dahi mevcûd zehâir ve saman kalmayıp ancak demirbaş olarak el-yevm mârru’z-zikr Eskiereğli Çiftliği’nde mevcûd otuz beş çift öküz ve üç çift manda ve damga altında altmış bir re’s yoz sığır ve on sekiz re’s buzağı ve yedi re’s manda ineği ve bir re’s boğa ve damga altında otuz sekiz re’s hergele ve otuz re’s ağnâm ve otuz re’s kaz ve altmış re’s tavuk ve on re’s Hind tavuğu ve dört kebîr saban takımı ve otuz kara saban takımı ve altı aded araba ve matbah takımı ta‘bîr olunur bir mikdâr evânî-i nühâs ile çiftlik-i mezkûr tarlalarında mezrû‘ dokuz yüz doksan keyl hıntanın yüz doksan keyli hizmetkârların palasbur ta‘bîr olunur kendi mâlları olup ziyâdesi olan sekiz yüz keyl hınta ve beş yüz keyl alef ve dört yüz keyl şa‘îr ve on iki keyl keten tohumu ve on keyl burçak ve on keyl bakla ve üç keyl nohut ve sâlifü’l-beyân Kurtulmuş Çiftliği’nde mevcûd yedi çift öküz ve bir çift manda ve beş re’s kaz <> ve kırk re’s tavuk ve beş re’s Hind tavuğu ve bir kebîr saban takımı ve yedi kara saban takımı ve iki aded araba ile çiftlik-i mezkûr tarlalarında mezrû‘ yüz seksen keyl hınta ve altmış keyl alef ve yüz elli keyl şa‘îr ve üç keyl bakla benim mâlım olup hasâd duhûlünde bi-inâyetillâhi te‘âlâ hâsıl olacak hubûbâtı âhara bey‘e ve esmânını kabza ve makbûzundan bâlâda mezkûr min-haysü’l-mecmû‘ kırk beş bin guruş düyûnumu ba‘de’l-edâ fazla kalır ise fazlasını bana teslîme tarafımdan mezbûr İsmail Ağa’yı kabûlü hâvî vekîl nasb u ta‘yîn etmemle demirbaş ta‘bîr olunan bâlâda mezkûr hayvânât ve mezrû‘ hubûbât ve eşyâ-i sâire ve meblağ-ı mecmû‘-ı mezkûr kırk beş bin guruşdan mâ‘adâ benim mezbûr İsmail Ağa zimmetinde onun dahi benim zimmetimde bir akçe ve bir habbe ve bir nesne hakkımız ve alacağımız kalmamağla istisnâ olunan husûslardan mâ‘adâya ve işbu târîhe gelince sâir beynimizde cereyân eden cemî‘ ahz ü i‘tâ ve mu‘âmelât-ı şettâ ve hukūk-ı ma‘lûme ve mechûleye müte‘allika âmme-i de‘âvî ve mutâlebât ve kâffe-i eymân ve muhâsamâtdan tarafeynden her birimiz âharın zimmetini şurût-ı müfsideden ârî ve uhûd-ı mubtıladan berî ibrâ-i âmm-ı sahîh-i şer‘î ve iskāt-ı tamm-ı sarîh-i mer‘î ile ibrâ ve iskāt ve her birimiz ber-vech-i muharrer âharın ibrâsını kabûl eyledik dedikde gıbbe’t-tasâduki’ş-şer‘î vâki‘ hâli mevlânâ-yı mûmâ-ileyh mahâllinde ketb ü tahrîr ve ma‘an meb‘ûs ümenâ-i şer‘le meclis-i şer‘-i şerîfe gelip alâ-vukū‘ihî inhâ ve takrîr etmeğin mâ vaka‘a [bi’t-taleb ketb olundu] Fî 24 Z sene 1246 Şuhûdü’l-hâl: Koçaş esnâfının Yiğitbaşısı Mehmed Ağa b. İsmail, Berber es-Seyyid Mehmed Aziz Ağa b. İsmail, Muhallebici es-Seyyid Ahmed Ağa b. es-Seyyid Mustafa, Mahalle-i mezbûre Bekçisi Mehmed Ağa b. Osman, Çukadâr es-Seyyid İsmail Ağa b. es-Seyyid Mehmed, Anadolu Muhasebesi kalem küttâbından es-Seyyid Mehmed Rıza Efendi b. el-Hâc Ahmed, Rûznâmçe-i evvel Kalemi küttâbından es-Seyyid Osman Efendi b. Mehmed Said, Mahalle-i mezbûre İmâmı es-Seyyid Hafız Musa Efendi b. el-Hâc İbrahim, Müderrisîn-i kirâm-ı zevi’l-ihtirâmdan Seferihisârî fazîletlü Ali Efendi b. el-Hâc Mustafa.