Rumeli Sadareti Mahkemesi 80 Numaralı Sicil (H. 1057-1059/M. 1647-1649) cilt: 15, sayfa: 92 Hüküm no: 70 Orijinal metin no: [17b-1] Bu defter İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı ve İslam Araştırmaları Merkezi (İSAM) ortaklığı ile hazırlanmıştır. Mehmed Ağa b. Hasan’ın katl olunan Varvar Ali Paşa’da olan alacağının terekesinden ödenmesi Husûs-ı âti’l-beyânın mahallinde istimâ‘ı lâzım gelmeğin, bi’l-iltimâs hâkim-i muvakki‘-i kitâb tûbâ-lehû ve hüsnü me’âb dahi mahmiye-i İstanbul’da Emin Nureddin mahallesinde hâlâ çavuşbaşı olan umdetü’l-emâcid ve’l-ekârim Abdülfettâh Ağa çavuşbaşılık için ittihâz eylediği menzile varıp akd-i meclis-i şer‘-i şerîf eyledikde, mahrûse-i Galata’da Emekyemez mahallesinde sâkin Mehmed Ağa b. Hasan meclis-i ma‘kūd[da] sâbıkan eyâlet-i Rum[’a] mutasarrıf olup katl olunan Varvar Ali Paşa b. Behram’ın sulbî kebîr oğlu ve vârisi olup terekesine vaz‘-ı yed eden Mustafa Bey nâm şâbb-ı âkil ve bâliğ ve reşîd mahzarında üzerine takrîr-i da‘vâ edip işbu Mustafa Bey’in babası ve mûrisi müteveffâ-yı mezbûr Varvar Ali Paşa Anadolu beylerbeyisi olduğu hâlde Anadolu hâssı olan Demirciler hâssı <> iki seneye değin altı yük cedîd râyic fi’l-vakt akçeye bin riyâlî kuruş def‘ ve teslîm edip ol dahi ahz u kabz eyleyip ben dahi hâss-ı mezkûru dört ay zabt eylediğimde eyâlet-i Anadolu’dan mezkûr Varvar Ali Paşa ma‘zûl olup yeri Tekeli Mustafa Paşa’ya tevcîh olunup hâss-ı mezbûrdan ma‘zûl olduğumda ancak hâss-ı mezkûr mahsûlünden bin riyâlî kuruş kabz olmağla verdiğim üç bin riyâlî kuruşdan bin kuruşunu makbûzum[a] takās edip bâkī iki bin riyâlî kuruşuyla mezbûr Varvar Ali Paşa’ya mürâca‘at eylediğimde mezkûr Ali Paşa’ya dört yüz otuz yedi buçuk riyâlî kuruş mukābelesinde olan beş yüz esedî kuruş üzerine sulh olup mâ‘adâ da‘vâsında mezkûr Varvar Ali Paşa’nın zimmetini ibrâ ve iskāt eylemişdim. Lâkin bedel-i sulh olan meblağ-ı mezkûr bâkī-i mezkûru mukırr oldukda beynimize muslihûn tavassut edip ve zikr olunan iki bin riyâlî kuruş da‘vâsından merkūm Ali Paşa’yı beş yüz esedî kuruşu ben kabz eylemeyip, mezkûr Varvar Ali Paşa vefât etmekle üzerinde hakkım kalmışdır, suâl olunup terekesinden alıverilmesin taleb ederim dedikde, gıbbe’s-suâl mezkûr Mustafa Bey husûs-ı mezkûru inkâr edicek, müdde‘î-i mezbûr Mehmed Ağa’dan da‘vâ-yı meşrûhasını mübeyyine beyyine taleb olundukda, udûl-i ahrâr-ı ricâl-i müslimînden olup mahmiye-i İstanbul’da Mahmudpaşa mahallesinde Malkoç Ağa b. Osman ve Osman Çavuş b. Ahmed nâm kimesneler meclis-i ma‘kūda li ecli’ş-şehâde hâzırân olup gıbbe’l-istişhâd her biri şehâdet edip fi’l-hakīka işbu Mustafa Bey’in babası ve mûrisi Varvar Ali Paşa Anadolu Eyâleti’ne mutasarrıf oldukda Anadolu hâssı olan Demirci hâssı işbu müdde‘î Mehmed Ağa’ya iki seneye değin altı yük cedîd râyic fi’l-vakt akçeye deruhde ve tefvîz edip işbu Mehmed Ağa dahi tefevvüz ve ta‘ahhüd edip vech-i mübeyyen mezkûr Varvar Ali Paşa[’ya] üç bin riyâlî kuruş def‘ ve teslîm edip ol dahi ahz u kabz eyledikden sonra işbu Mehmed Ağa hâss-ı mezkûru ancak dört ay zabt edip Anadolu Eyâleti Tekeli Mustafa Paşa’ya tevcîh olundukda, hâss-ı mezkûrdan işbu Mehmed Ağa dahi ma‘zûl oldukda hâss-ı mezkûr mahsûlünden ancak bin riyâlî kuruş kabz eyledim deyû evvel bin kuruşu peşîn verdiği üç bin riyâlî kuruşun bin kuruşunu takās edip bâkī iki bin riyâlî kuruşu mezkûr Varvar Ali Paşa’ya mürâca‘at eylediğimde mezkûr Varvar Ali Paşa dahi bâkī-i mezkûru mukırr oldukdan sonra beynlerine muslihûn tavassut edip zikr olunan iki bin riyâlî kuruş da‘vâsından işbu Mehmed Ağa [ile] mezkûr Varvar Ali Paşa dört yüz otuz yedi buçuk riyâlî kuruş mukābelesinde olan beş yüz esedî kuruş üzerine bizim huzûrumuzda sulh olup mâ‘adâ da‘vâsından mezkûr Ali Paşa’nın zimmetini ibrâ-i âm eyledi. Mezbûr Varvar Ali Paşa vefât edip bedel-i sulh-ı mezkûr beş yüz esedî kuruş mezbûr Varvar Ali Paşa üzerinde işbu müdde‘î Mehmed Ağa’nın hakkı kalmağla, terekesinden edâsı vâcibdir, biz bu husûsa şâhidleriz, şehâdet dahi ederiz deyû her biri edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eylediklerinde gıbbe ri‘âyeti şerâyiti’l-[kabûl] şehâdetleri makbûle oldukdan sonra mezkûr Mehmed Ağa bedel-i sulh olan meblağ-ı mezkûr Varvar Ali Paşa’dan hayâtında küllen ve ba‘zan asâleten ve bi’l-vekâle ahz eylemediğine veya âhara havâle eylemediğine veya turuk-ı şer‘iyyeden merkūma bir tarîk ile müteveffâ-yı mezkûrun zimmetini ibrâ eylemediğine yemîn [teklîf] olundukda, ol dahi hasbe’l-mes’ûl yemîn billâhi’l-azîm etmeğin, şehâdet-i merkūme mûcebince meblağ-ı mezbûr beş yüz esedî kuruşun müdde‘î-i mezkûr Mehmed Ağa’ya tereke-i müteveffâ-yı mezbûrdan edâya hükm-i şer‘î ile hükm olunup mâ hüve’l-vâki‘ bi’t-taleb [ketb olundu.] Fi’l-yevmi’t-tâsi‘ ve’l-ışrîn min Rebî‘ilevvel li sene tis‘a ve hamsîn ve elf. Şuhûdü’l-hâl: Abdülganî Efendi b. Ömer, İsmail Efendi b. İbrahim, Cafer Çavuş, Halid Ağa b. Mustafa.