Anadolu Sadareti Mahkemesi 1 Numaralı Sicil (H. 1247-1250/ M. 1831-1834) cilt: 93, sayfa: 84 Hüküm no: 53 Orijinal metin no: [13a-3] Bu defter İBB Kültür A.Ş. ve Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi ortaklığı ile hazırlanmıştır. Amasya’nın Hagala köyündeki Hoca Mahmud mescid ve mektebine imam ve sıbyan muallimi olarak Seyyid Hafız Hüseyin Halîfe’nin tayini Ma‘rûz-ı dâ‘î-i Devlet-i aliyyeleridir ki, Amasya kazâsına tâbi‘ Hagala karyesinde vâki‘ merhûm Hoca Mahmud nâm sahibü’l-hayrın mescid ve mekteb-i şerîflerinde Karacaviran mâlikânesinden almak üzere sekiz sehm ile imâm ve mu‘allim-i sıbyân olan Seyyid Mustafa bilâ-veled fevt olmağla mahlûlünden diğer Seyyid Mustafa’ya Ladik kazâsı nâibi arzıyla iki yüz otuz yedi senesi Cumâdelâhiresi’nde tevcîh olunup el-yevm üzerinde olduğu askerî rûznâmçesinde ve Amasya sancağında vâki‘ Karacaviran karyesi tamam mâlikânesinin otuz iki sehmden sekiz sehmi vakf-ı mescid-i Hoca Mahmud deyü Defter-i hâkānîde mukayyed olmağla mefâd-ı arz ve derkenâra nazar ve hemşehrîlerinden Dersa‘âdet’de bulunan mevsûku’l-kelim kimesnelerden ba‘de’t-tahkīk muktezâsı i‘lâm olunmak bâbında sâdır olan fermân-ı âlîşâna imtisâlen kazâ-i mezbûr ahâlîsinden Dersa‘âdet’de bulunan mevsûku’l-kelim erbâb-ı vukūfdan es-Seyyid Mehmed b. es-Seyyid Ali ve Abdullah b. İsmail ve Abdurrahman b. el-Hâc Hüseyin ve Süleyman b. Mehmed nâm kimesneler meclis-i şer‘-i şerîfe celb ile keyfiyeti gereği gibi etrâfıyla suâl olundukda arz ve inhâ kılındığı üzere mezbûr Seyyid Mustafa cühelâdan ve esirci makūlesinden olarak imâmete asla liyâkati olmadığından başka âhar kazâ ahâlîsinden olup ancak bu cihetleri kendüye îrâd olmak için âhar kazâ olan Ladik nâibini itmâ‘ ile ahâlînin haberleri yoğiken aldığı arzla bir takrîb üzerine berat ettirmiş ise de câmi‘ ve mekteb-i şerîfin semtine varmayıp vekîli dahi olmadığından câmi‘ ve mekteb-i şerîf kapalıca kalarak cemâ‘at-i Müslimîn fezâil-i cemâ‘atden ve sıbyân-ı Müslimîn dahi ta‘allüm-i lâzıme-i diyânetden mahrûm olmalarıyla ciheteyn-i mezkûreteyn nâ-ehil ve târik-i hizmet ve menfûr-ı cemâ‘at olan merkūm Esirci Mustafa’nın ref‘inden karye-i mezbûre ahâlîsinden olup vücûhla ehliyet ve istihkākı zâhir ve muhtâr-ı cemâ‘at olan dârende-i arz merkūm Seyyid Hâfız Hüseyin Halîfe’ye tevcîh buyurulmak cümle ahâlî-i karyenin niyâzlarıdır deyü herbiri alâ-tarîkı’ş-şehâde ihbâr etmeleriyle bu sûretde karye-i mezbûre mâlikânesinin sekiz sehmi eğerçi hîn-i tahrîrde vakf-ı mescid-i Hoca Mahmud deyü Defter-i hâkānîye kaydolunmuş ise de imâm ve mu‘allim-i sıbyânın vazîfeleri olmadığından muahharan sehm-i mezkûr taraf-ı sultânîden imâm ve mu‘allim-i sıbyân ta‘yîn olunup berat-ı hâkānî verilmiş ve amel-i kadîm dahi bu vechile cârî olagelmiş ve bu makūle ekser müstagallâtı kurâ ve mezâri‘ olan evkāfda şart-ı vâkıfa mugāyir ise de emr-i sultânî ile amel olunmak lâzım gelip ol vechile ta‘yîn-i mezkûr muvâfık-ı şer‘-i şerîf ve şart-ı vâkıfı ma‘lûm olamayan evkāf-ı kadîmede amel-i kadîm şer‘an mu‘teber ve bâ-husûs imâmetde ehil ve mümtâz-ı cemâ‘at olmak şart-ı şer‘î olduğundan mâ‘adâ imâmet ve mu‘allim-i sıbyanlık îrâd ittihâz olunup câmi‘ ve mekteb-i şerîf kapalıca kalarak cemâ‘at-i Müslimîn fezâil-i cemâ‘atden ve sıbyân-ı Müslimîn dahi lâzıme-i diyânetden mahrûm olmaları şeâir-i İslâmiye’ye münâfî olmağla ciheteyn-i mezkûreteyn mezbûr Esirci Mustafa’nın ref‘inden bi’n-nefs edâ-i hizmet etmek ve bedel ile kasr-ı yedine amel ve i‘tibâr olunmayıp hizmet-i lâzımesinde ednâ terk ve tekâsülü vukū‘a gelir ise ref‘inden âhara verilmek şartıyla ehil ve mümtâz-ı cemâ‘at idiği arz ve ihbâr olunan merkūm Seyyid Hâfız Hüseyin Halîfe’ye tevcîh olunmak emr-i savâb idiği huzûr-ı âlîlerine i‘lâm olundu. Bâkī fermân hazret-i veliyyü’l-emrindir. Fî 14 Za sene [12]48